Dit weekend staat in het filosofisch katern van Trouw een alleraardigst interview met Marcel Becker, universitair docent aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Het artikel maakt deel uit van de zogenaamde deugdenserie, waarin Trouw probeert het negatieve imago en belang van deugden op te poetsen. Marcel Becker illustreert zijn opvatting over respect door de problematiek van de arts-patiëntrelatie te beschrijven, en de veranderingen in de opvattingen hierover. Lees verder →
De afgelopen jaren is de aandacht voor toegang door de patiënt tot zijn Elektronisch Patiëntdossier sterk toegenomen. Mensen die pleitten voor patienttoegang waren een paar jaar terug nog roependen in de woestijn. Maar er kwamen steeds meer 
pleitbezorgers. Er kwamen meer onderzoeken die lieten zien dat het meerendeel van de patiënten inzage in zijn dossier op prijs stelt. Er kwamen meer en meer bloggers en een platform waar mensen pleitten voor inzage. En toen kwamen daar vorig jaar nog eens twee softwaregiganten met een persoonlijk patiëntdossier bij. Microsoft en Google deden veel stof op waaien. Op blogs, congressen en binnen organisaties werd druk gediscussieerd. VWS reageerde in eerste instantie terughoudend. Natuurlijk werd privacy als argument weer in de strijd gegooid. Maar toch leek langzamerhand het besef door te dringen dat patiënttoegang in essentie geen kwestie is van gegevensbescherming, van techniek of van geld. Het ging hier om een fundamentele keuze over welke positie de patiënt in de zorg, zíjn zorg, dient te hebben. Langzamerhand lijken mensen – vaak om verschillende redenen – toch van mening te zijn dat die patiënt meer regie en keuzevrijheid moet krijgen. En dat dat niet losgezien kan worden van de inrichting van het Elektronisch Patiënt Dossier. Lees verder →
Het kabinet werkt hard aan een sterkere positie van de patiënt. In het beleidsprogramma kondigde het kabinet al aan de rechten en plichten van de patiënt wettelijk te zullen gaan vastleggen. Vorige week zetten Minister Klink en staatssecretaris Bussemaker een belangrijke stap in die richting. In een brief aan de Tweede Kamer boden ze de Kamer een nieuw programma aan: “Zeven rechten voor de cliënt in de zorg: Investeren in de zorgrelatie.”
Gelukkig realiseert het kabinet zich dat geen enkele patiënt (ook de mondige niet) zonder een goede communicatie met zijn arts kan. Het belangrijkste recht van een patiënt is misschien wel het recht op een arts die met zowel mondigheid als meer passieve patiënten kan omgaan (zie ook: relational responsibility). Om recht te doen aan dat recht, is meer nodig dan een wet. Hopelijk is die wet wel een belangrijke katalysator. Lees verder →
De eerder door mij beschreven website Consument en Zorg startte vorige week een enquête over klantvriendelijkheid in ziekenhuizen. Gisteren werden de voorlopige resultaten gepresenteerd. In totaal is het oordeel van 60% van de 1140 mensen die de vragenlijst al invulden negatief. Dat is opvallend, want de Nederlandse zorg werd vorig jaar nog tweede in de Euro Health Consumer Index. Maar dat verschil is te verklaren als we kijken naar wat de verschillende onderzoeken nu precies meten. In het onderzoek van Consument en Zorg draait het grotendeels om de communicatie en informatieuitwisseling in de arts-patiëntrelatie. En die kwamen in het Europese onderzoek nauwelijk voor.
Nu zegt zo’n algemeen cijfer van 60% voor een containerbegrip als klantvriendelijkheid misschien nog niet zo veel. Laat ik daarom verder inzoomen op de voorlopige resultaten, want dan wordt het toch wel erg interessant…
Lees verder →
Er gebeurt van alles op het terrein van de complementaire behandelwijzen. Vorige week maakte minister Klink bekend dat hij uitwassen binnen de alternatieve gezondheidszorg wil gaan aanpakken door te onderzoeken of het mogelijk is de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) meer bevoegdheden op dit gebied te geven.
De KNMG kwam gisteren met een al enkele maanden geleden aangekondigd standpunt inzake ‘niet-reguliere behandelingen’. Belangrijkste reden hiervoor was een aantal elkaar in rap tempo opvolgende zaken, zoals rondom Silvia Millecam. Die zaak, en de door mij eerder beschreven onrust rondom de Italiaanse arts Simoncini, vragen inderdaad om een (her)bezinning op de positie van complementaire geneeswijzen in ons zorgstelsel. Daarom is het goed dat de KNMG met een nieuwe gedragscode komt. Lees verder →
Afgelopen woensdag besteedde Netwerk aandacht aan de opschudding die is ontstaan rondom een complementaire behandeling tegen kanker. De behandeling met natriumbicarbonaat raakte in opspraak toen in de pers 
werd gesteld dat een vrouw na het volgen van deze behandeling in een kliniek in Bilthoven zou zijn overleden. De Inspectie voor de Gezondheidszorg stelde een onderzoek in. Netwerk meldt dat de therapie volgens het inspectierapport “zinloos is en in sommige gevallen zelfs gevaarlijk”. De behandeling is in Nederlandse gezondheidscentra inmiddels niet meer te volgen.
Eerder schreef ik op dit weblog over de ethische dilemma’s rondom complementaire geneeswijzen en de verschillende opvattingen die bestaan over wat in dit geval ‘goed’ is voor de patiënt en wie daarover beslist. In het bijzonder besteedde ik toen aandacht aan de visie van Planetree hierop, die stelt dat het in het belang van de patiënt is op basis van duidelijke informatie over risico’s en (gebrek aan) aangetoonde resultaten zelf een beslissing te kunnen nemen over het wel of niet volgen van die behandeling. Andere partijen, zoals de Vereniging tegen de Kwakzalverij, menen dat op basis van algemeen geldende standaarden alleen behandelingen moeten worden aangeboden waarvan de werking is aangetoond. Hoe kwam dit dilemma in de uitzending van Netwerk aan de orde? Lees verder →
Afgelopen vrijdag presenteerde het Bestuurlijk ICT Overleg Zorgverleners (het BIOZ) haar visie op het Elektronisch Patiënt Dossier. Het BIOZ bestaat uit vertegenwoordigers van de brancheorganisaties van zorgverleners en behartigt hun belangen met betrekking tot ICT in de zorg. Het BIOZ is daarmee een belangrijke stakeholder als het gaat om de totstandkoming van een landelijk EPD. Doodzonde daarom dat de visie op een heel belangrijk punt incompleet is: de patiënt komt in het hele verhaal niet of nauwelijks voor. Lees verder →
Enkele weken geleden stond op deze weblog een eerste artikel over Planetree: een zorgconcept of filosofie die door het in de praktijk brengen van een aantal principes hoopt de gezondheidszorg patiëntgerichter of mensgerichter te maken. Nu is dat woord patiëntgericht een lastig begrip. Door mijn promotieonderzoek wordt mij steeds duidelijker dat het woord ‘patiëntgerichtheid’ een soort schijnconsensus met zich meebrengt. Vraag 100 mensen of ze het er mee eens zijn dat een Elektronisch Patiënt Dossier moet bijdragen aan patiëntgerichte zorg en de kans is groot dat iedereen die vraag met ‘ja’ beantwoordt. Maar als je vervolgens doorvraagt zul je tot de ontdekking komen dat er veel verschillende opvattingen zijn over wat nu goed is voor de patiënt.
Een mooi voorbeeld van die verschillende ‘sociale constructies’ van patiëntgerichtheid vind je terug in discussies over de alternatieve of complementaire geneeswijzen. Waar de Vereniging tegen de Kwakzalverij vanuit het belang van de patiënt probeert de alternatieve geneeswijzen in Nederland zoveel mogelijk te bestrijden, ziet Planetree het juist als een uiting van patiëntgerichtheid om patiënten ook alternatieve geneeswijzen aan te bieden. Lees verder →
Planetree is in Amerika een succes te noemen. Het zorgmodel wordt er al in 76 ziekenhuizen toegepast. Inmiddels zijn ook in Nederland de eerste zorginstellingen gestart met de invoering van het model.
Planetree werd in 1978 bedacht door Angelica Thierot. Vanuit haar ontevredenheid met de Amerikaanse gezondheidszorg besloot zij een zorgmodel te ontwikkelen waarin de patiënt geheel centraal stond. Onderzoeken wijzen erop dat patiënten en medewerkers van zorginstellingen waarin volgens de filosofie wordt gewerkt tevredener zijn en dat de zorg in die instellingen bovendien van een hogere kwaliteit is. Planetree kan wel eens een belangrijk middel worden in de toenemende concurrentie tussen ziekenhuizen. Maar wat houdt het model nu precies in? Lees verder →
Onlangs liep ik tegen een prachtig initiatief aan. Het Charmr-project laat zien hoe technologie kan worden ontwikkeld die het voor chronisch zieken makkelijker maakt met hun ziekte om te gaan. Dit alles door te starten bij het dagelijks leven van de patiënt – in dit geval dat van een diabeticus. De Charmr is nog een concept, maar een filmpje laat alvast zien hoe de Charmr eruit zou moeten komen te zien. Toegegeven, het filmpje is wat Amerikaans, maar het laat mooi zien hoe een technologische toepassing de kwaliteit van leven van chronisch zieken kan verbeteren:
Lees verder →
Achterstraat 52
4132 VE Vianen
06 186 800 12
